Татарстан Республикасында балалар һәм яшьләрнең техник иҗатын үстерү

20 ноябрьдә Чаллы шәһәрендә Татарстан Республикасында яшьләр һәм балаларның техник иҗатын үстерүгә багышланган киңәшмә булды, анда Татарстан Республикасы Премьер-министры урынбасары – Татарстан Республикасының сәнәгать һәм сәүдә министры Равил Зарипов, министрлыклар һәм ведомстволар вәкилләре, муниципаль берәмлек башлыклары, республиканың сәнәгать предприятиеләре һәм уку йортлары җитәкчеләре катнашты.
Киңәшмәдә катнашучыларга мөрәҗәгать итеп, Татарстан Республикасы Премьер-министры урынбасары – Татарстан Республикасының сәнәгать һәм сәүдә министры Равил Зарипов әлеге киңәшмәнең “кадрлар әзерләү буенча Татарстан Республикасы Президенты Р.Миңнеханов катнашында уздырылган киңәшмәләрнең логик дәвамы” булып торуына билгеләп үтте. Квалификацияле инженер һәм техник кадрларның җитмәве бу өлкәдә төп проблемаларның берсе. Бу бигрәк тә эре инвестиция проектларын гамәлгә ашыра торган предприятиеләр өчен актуаль.
Кадрларны техник һөнәрләргә җәлеп итү максатларында, республика җитәкчелеге тарафыннан яшьләр һәм балаларның техник иҗатын үстерү мәсьәләсен хәл итү бурычы куелды. Әлеге киңәшмә Чаллы шәһәрендә үткәрелү очраклы хәл түгел. Биредә эре сәнәгать предприятиеләре урнашкан, алар исә квалификацияле белгечләргә мохтаҗ.
Хәзерге вакытта республиканың техник һәм спорт юнәлешендәге 1249 берләшмәсендә 18894 бала һәм яшүсмер шөгыльләнә, бу өстәмә белем бирү учреждениеләрендәге балаларның гомуми санының 8,7 проценты.
Балалар һәм укучы яшьләр техник иҗаты системасын 10 профильле өстәмә белем бирү учреждениесе тәшкил итә, аларда спорт һәм техник иҗатка җәлеп ителгән балаларның 41,5 проценты шөгыльләнә. Техник иҗат берлекләрендә 13 – 18 яшьлек яшүсмерләр белем ала. Алар картинг, авиамоделизм, судомоделизм, автомоделизм, ракетомоделизм, мотоспорт һ.б белән шөгыльләнә.
Р. Зарипов фикеренчә, Татарстан Республикасы Президенты Р. Миңнеханов тарафыннан куелган бурычларны үтәү өчен министрлыклар, ведомстволар, сәнәгать предприятиеләре һәм Татарстан Республикасы муниципаль берәмлекләре республикада техник юнәлештәге түгәрәкләр һәм секцияләр эшен җайга салу буенча уртак эш башкарырга тиеш. Моның нәтиҗәсе балаларны һәм яшьләрне техник юнәлештәге түгәрәкләргә һәм секцияләргә җәлеп итү булачак. Бу эшне оештыруда элекке елларда тупланган тәҗрибәне дә кулланырга кирәк.
Татарстан Республикасы Премьер-министры урынбасары – Татарстан Республикасының сәнәгать һәм сәүдә министры Равил Зарипов билгеләп үткәнчә, республикада балалар һәм яшүсмерләр техник иҗаты өчен заманча югары технологияле үзәкләр һәм лабораторияләр булдыру мөхим, алар алдынгы технологияләргә һәм инвестиция проектларына нигезләнгән булырга тиеш.
Казан, Чаллы, Зеленодольск, Түбән Кама, Алабуга, Әлмәт, Бөгелмә шәһәрләрендә балалар һәм яшүсмерләр техник иҗаты үзәкләре һәм сәнәгать предприятиеләренең үзара хезмәттәшлеге уңай бәяләнә. Киләчәктә мондый үзәкләр Чистай, Менделеевск, Актаныш, Кукмара, Нурлат, Зәй, Мөслим, Азнакай һәм Урыссуда оешачак.
Республикада предприятиеләрнең балалар һәм яшьләр белән эшләүдә уңай тәҗрибәсе бар. Мәсәлән, “КАМАЗ” ААҖ башлангыч, урта һәм югары һөнәри белем бирү учреждениеләренә иганә ярдәме күрсәтә; “Татнефть” ААҖ А.Н. Туполев исемендәге КНИТУ филиалы белән бергә Әлмәт шәһәренең яшь техниклар станцияләренең актив партнеры булып тора; “Казан вертолет заводы” ААҖ 8нче гимназия укучылары һәм урта махсус уку йортлары, КАИ белән хезмәттәшлек итә; “Химград” технополисы талантлы укучылар өчен фәнни-белем бирү чаралары уздыра, инновация мәйданнарында һәм лабораторияләрдә гамәли дәресләр үткәрә.
Татарстан Республикасы Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы сәнәгать тармагында таләп ителә торган һөнәрләргә анализ ясады, шуннан чыгып техник иҗат үзәкләренең киләчәктәге эше планлаштырыла.
Татарстан Республикасы Премьер-министры урынбасары – Татарстан Республикасының сәнәгать һәм сәүдә министры Равил Зарипов: “2013 елда безнең төп бурычыбыз – 20 000нән артык баланы техник иҗат түгәрәкләренә җәлеп итү. Биредә гамәлдәге һәм киләчәктә ачылачак түгәрәкләр турында сүз бара”,– дип билгеләп үтте.
Татарстан Республикасында балалар һәм яшүсмерләрнең техник иҗатын үстерү максатыннан Татарстан Республикасы Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы тарафыннан предприятиеләрне гомуми белем бирү мәктәпләренә, профильле урта һөнәри белем бирү учреждениеләренә һәм техник иҗат үзәкләренә беркетү; Татарстан Республикасы муниципаль берәмлекләрендә техник иҗат системасын оештыру мәсьәләләренә багышланган киңәшмәләр үткәрү; 2013-2015 елларга Татарстан Республикасында балалар һәм яшүсмерләрнең техник иҗатын үстерү буенча озак вакытлы максатчан программа концепциясе проектын эшләү; Россия оборона спорт-техник оешмасы белән хезмәттәшлек итү юнәлешендә эшләр башкарыла.
Р.Зарипов фикеренчә, түбәндәгеләр беренче чиратта үтәлергә тиеш:
• техник иҗат үзәкләренә һәм түгәрәкләренә матди һәм техник ярдәм итү, сәнәгать предприятиеләренең аларны җитештерүдә кулланыла торган материаллар белән тәэмин итүе;
• һәрбер предприятиегә кирәкле эшче зоналар (лабораторияләр, цехлар) билгеләү;
• техник юнәлештәге югары уку йортлары белән берлектә эре шәһәрләрдә һәр мәктәп файдалана алырлык техник иҗат үзәкләре булдыру, аларда шәһәрнең барлык мәктәпләреннән график буенча укучылар шөгыльләнергә тиеш;
• муниципаль берәмлекләрнең мәгариф бүлекләре башлыклары, гомуми белем бирү мәктәпләре директорлары Татарстан Республикасы Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы ярдәме белән мәктәпләрдә техник хезмәт кабинетлары булдырырга тиеш.